W zeszłym tygodniu Komisja Ochrony Środowiska Parlamentu Europejskiego poparła propozycje czasowego uproszczenia obowiązków związanych z rozszerzoną odpowiedzialnością producenta (ROP/EPR) w odniesieniu do:
- opakowań,
- baterii,
- tekstyliów,
- obuwia,
- sprzętu elektronicznego,
- produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych.
Proponowane zmiany mają ograniczyć obciążenia administracyjne dla najmniejszych przedsiębiorców prowadzących działalność na rynku unijnym.

Upoważniony przedstawiciel ROP. Jakie zmiany przewiduje projekt?
Najistotniejsza propozycja dotyczy obowiązku wyznaczania upoważnionego przedstawiciela ROP w poszczególnych państwach członkowskich UE.
Zgodnie z projektem z obowiązku tego zostałyby czasowo zwolnione mikro i małe przedsiębiorstwa posiadające siedzibę w UE, które:
- zatrudniają mniej niż 50 pracowników,
- osiągają roczny obrót poniżej 10 mln EUR,
- posiadają sumę bilansową poniżej 10 mln EUR.
Jednocześnie przedsiębiorcy spoza UE nadal byliby zobowiązani do wyznaczania upoważnionych przedstawicieli ds. ROP. Takie podejście ma ograniczyć obciążenia administracyjne dla unijnych MŚP przy jednoczesnym zachowaniu obecnych wymogów wobec podmiotów z państw trzecich.
Co oznacza to dla obowiązków ROP w zakresie opakowań?
Proponowane rozwiązanie jest interesujące również z perspektywy dotychczasowego podejścia do obowiązków ROP w obszarze opakowań. Do tej pory niektóre wyłączenia lub uproszczenia były uzależnione przede wszystkim od ilości wprowadzanych na rynek opakowań, a nie od wielkości przedsiębiorstwa czy jego kwalifikacji do sektora MŚP.
Projekt zakłada natomiast zastosowanie kryterium wielkości przedsiębiorcy. Oznacza to, że znaczenie miałaby skala prowadzonej działalności, a nie wyłącznie masa lub tonaż opakowań wprowadzanych na rynek.
Jak długo miałoby obowiązywać zwolnienie?
Zgodnie z projektem zawieszenie obowiązku wyznaczania upoważnionego przedstawiciela ROP miałoby obowiązywać do 1 stycznia 2035 r. Jednocześnie przewidziano mechanizm automatycznego wygaśnięcia tego rozwiązania wcześniej, jeżeli w życie wejdą kompleksowe unijne regulacje dotyczące gospodarki o obiegu zamkniętym (GOZ).
Mniej obowiązków administracyjnych dla przedsiębiorców
Projekt nie ogranicza się wyłącznie do kwestii upoważnionych przedstawicieli ROP. Parlament postuluje również dalsze działania upraszczające funkcjonowanie przedsiębiorców na rynku wewnętrznym UE, w tym:
- lepszą wymianę informacji pomiędzy państwami członkowskimi,
- rozwój wspólnych i interoperacyjnych systemów cyfrowych,
- ujednolicenie obowiązków sprawozdawczych.
Celem tych działań jest ograniczenie kosztów administracyjnych związanych z realizacją obowiązków środowiskowych przez przedsiębiorców działających transgranicznie.
Na jakim etapie są obecnie prace legislacyjne?
Propozycje uproszczeń uzyskały bardzo szerokie poparcie w Komisji ENVI. Kolejnym etapem będzie zatwierdzenie stanowiska przez podczas posiedzenia plenarnego, a następnie rozpoczęcie negocjacji z Radą UE. Na obecnym etapie są to nadal projektowane zmiany, które nie stanowią jeszcze obowiązującego prawa.
Chcą Państwo lepiej poznać obowiązki ROP?
Tematyka upoważnionego przedstawiciela ROP jest częścią szerszego systemu rozszerzonej odpowiedzialności producenta. Zachęcamy również do obejrzenia naszego szkolenia, w którym omawiamy praktyczne aspekty realizacji obowiązków ROP oraz wyzwania związane z prowadzeniem działalności na rynkach UE.
Zapraszamy do obejrzenia naszego szkolenia:
Komentarz Kancelarii Maruszkin
Obserwowany obecnie kierunek zmian zmierza do uproszczenia realizacji obowiązków ROP przede wszystkim dla przedsiębiorstw z sektora MŚP prowadzących działalność na różnych rynkach UE.
Warto jednak podkreślić, że proponowane rozwiązania nie oznaczają zniesienia samej rozszerzonej odpowiedzialności producenta. Ułatwienia dotyczą przede wszystkim obowiązku ustanawiania upoważnionych przedstawicieli ROP i ograniczenia związanych z tym obciążeń administracyjnych.
Przedsiębiorcy powinni również pamiętać, że obowiązki ROP w zakresie opakowań już dziś wynikają z przepisów obowiązujących w poszczególnych państwach członkowskich. Obecnie nie funkcjonuje jeden wspólny rejestr ROP dla całej Unii Europejskiej, a pojedyncza rejestracja nie pozwala na realizację obowiązków we wszystkich krajach UE.
Z tego względu przedsiębiorcy, w tym również sektor MŚP, powinni indywidualnie analizować obowiązki ROP w każdym państwie członkowskim, w którym wprowadzają produkty na rynek. W praktyce wiąże się to z dodatkowymi kosztami oraz nakładem czasu niezbędnym do zapewnienia zgodności z lokalnymi regulacjami.


